Tandwielen worden veelal toegepast om een vermogen in vertragende of versnellende verhouding over te brengen. Deze tandwielen zijn gemonteerd op een of meerdere parallel lopende assen. Deze cilinidrische tandwielen kunnen een rechte of schuine vertanding hebben. Het voordeel van een rechte vertanding is, dat er een hoog vermogen kan worden overgebracht met een hoger rendement. Rendement tot 99% is realiseerbaar, afhankelijk van de tandvorm en nauwkeurigheid. Tandwielen met een schuine vertanding, ook wel gleason vertanding genoemd, hebben het voordeel dat ze continu in aandrijving zijn en reduceren het gieren van tandwielen, als ze bij hogere snelheden in bedrijf zijn.

Het materiaal van tandwielen is vaak C45, waarbij de mogelijkheid is de tanden inductief te harden. Ook worden tandwielen vaak toegepast uit RVS, POM of uit kunsthars. Voor de sterkteberekening is het belangrijk, dat men de eigenschappen van het gekozen materiaal toepast. Het is een voordeel om bij niet geharde tandwielen twee tandwielen te kiezen uit verschillend materiaal. Hiermee wordt het risico op 'vreten' voorkomen. Zijn beide tandwielen gehard en geslepen of is het materiaal gietijzer, dan heeft men het risico op 'vreten' niet. Ook het ene tandwiel gehard en het andere niet toepassen heeft een voordeel, aangezien tijdens het gebruik een soort koudvervorming ontstaat bij het niet geharde tandwiel.

Om ondersnijding te voorkomen wordt het tandprofiel van het rondsel t.o.v. de steekcirkel naar buiten verschoven met een getal van x . Mn. Dit is een positieve correctie. Wanneer men de asafstand gelijk wil houden, moet men het wiel evenveel negatief corrigeren als het rondsel positief. Hierbij wordt de tandvorm van het wiel ongunstig beinvloed. Daarom wordt geen negatieve correctie toegepast bij minder dan 20 tanden.

Het is belangrijk, dat tandwielen op de tandflanken zijn gesmeerd. Hierdoor wordt extra slijtage of warmteontwikkeling voorkomen. Een goede smering verlengt de levensduur van de tandwielen aanzienlijk. In het algemeen kan men stellen, dat de bedrijfstemperatuur niet ver boven de 80 graden uitkomt.

De vertanding van de tandwielen, die in de handel verkijgbaar zijn, zijn meestal met gestoken tanden of door middel van afwikkel frezen geproduceerd. Wanneer een hoger precisie wordt verlangd, dan is het verstandig tandwielen met geslepen tandwielen toe te passen. Voor het behoud van de tandvorm tijdens het gebruik, kan men overwegen tandwielen met geharde tanden toe te passen. Tandwielen met een wat groter moduul kan men door middel van inductief harden de tanden harden. Tandwielen met een kleiner moduul verdient de voorkeur van nitreren. Tandwielen met inductief geharde tanden, hebben het voordeel dat de hardingsdiepte groter is. De drukhoek van tandwielen is over het algemeen 20 °.